Atmosfery wybuchowe - Zapobieganie wybuchowi i ochrona przed wybuchem. Część 1, Pojęcia podstawowe i metodyka. PN-EN 1127-1:2019. - Polski Komitet Normalizacyjny (Warszawa : Polski Komitet Normalizacyjny, 2019)
W niniejszym dokumencie określono metody identyfikowania i oceny niebezpiecznych sytuacji prowadzących do wybuchu oraz projektowe i konstrukcyjne rozwiązania odpowiednie dla wymaganego bezpieczeństwa. Osiąga się je w wyniku: - oceny ryzyka; - zmniejszanie ryzyka. Bezpieczeństwo urządzeń, systemów ochronnych i komponentów można osiągnąć na skutek usunięcia zagrożeń i/lub ograniczanie ryzyka, tj. za pomocą: a) odpowiedniej konstrukcji (bez użycia zabezpieczeń); b) stosowania zabezpieczeń; c) informacji dotyczących użytkowania; d) innych środków zapobiegawczych. Środki przeciwwybuchowe zgodne z a) (zapobieganie) i b) (ochrona) rozpatrywane są w Rozdziale 6, środki przeciwwybuchowe zgodne z c) rozpatrywane są w Rozdziale 7. Środki zgodne z d) nie są wyszczególnione w niniejszym dokumencie. Znajdują się one w EN ISO 12100:2010, Rozdział 6. Środki zapobiegawcze i zabezpieczające opisane w niniejszym dokumencie nie zapewnią wymaganego poziomu bezpieczeństwa dopóty, dopóki urządzenia, systemy ochronne i komponenty nie będą działać zgodnie z przeznaczeniem oraz nie będą zainstalowane i konserwowane zgodnie z przyjętymi zasadami praktyki lub wymaganiami. W niniejszym dokumencie określono ogólne metody projektowania i konstruowania w celu pomocy projektantom i producentom w osiągnięciu bezpieczeństwa przeciwwybuchowego konstruowanych urządzeń, systemów ochronnych i komponentów. Niniejszy dokument ma zastosowanie do wszelkich urządzeń, systemów ochronnych i komponentów przeznaczonych do użytku w atmosferach potencjalnie wybuchowych, w warunkach atmosferycznych. Atmosfery te mogą powstawać z przetwarzanych substancji palnych stosowanych lub uwalnianych z urządzeń, systemów ochronnych i komponentów lub z materiałów znajdujących się w sąsiedztwie urządzeń, systemów ochronnych i komponentów i/lub z materiałów konstrukcyjnych urządzeń, systemów ochronnych i komponentów. Niniejszy dokument ma zastosowanie do urządzeń, systemów ochronnych i komponentów na wszystkich etapach ich użytkowania. Niniejszy dokument ma zastosowanie jedynie do urządzeń grupy II, które są przeznaczone do użytku w miejscach innych niż podziemne części kopalń i te części naziemnych instalacji kopalń, które są narażone na obecność gazu kopalnianego i/lub pyłu palnego. Niniejszy dokument nie ma zastosowania do: 1) urządzeń medycznych przeznaczonych do użytku w środowisku medycznym; 2) urządzeń, systemów ochronnych i komponentów w miejscach, gdzie zagrożenie wybuchem wynika wyłącznie z obecności materiałów wybuchowych lub substancji niestabilnych chemicznie; 3) urządzeń, systemów ochronnych i komponentów, w których wybuch może nastąpić w wyniku reakcji substancji z utleniaczami innymi niż tlen atmosferyczny lub innych niebezpiecznych reakcji lub w warunkach innych niż atmosferyczne; 4) urządzeń przeznaczonych do użytku w warunkach domowych i niekomercyjnych, w których atmosfera potencjalnie wybuchowa może tworzyć się jedynie rzadko, wyłącznie w wyniku przypadkowego uwolnienia paliwa gazowego; 5) środków ochrony indywidualnej objętych rozporządzeniem UE 2016/425; 6) statków pełnomorskich i ruchomych jednostek przybrzeżnych wraz z wyposażeniem tych statków lub jednostek; 7) środków transportu, tj. pojazdów i ich przyczep przeznaczonych wyłącznie do przewozu pasażerów drogą powietrzną lub lądową, siecią kolejową lub wodną, a także środków transportu, o ile są one przeznaczone do transportu towarów drogą powietrzną, drogami publicznymi lub siecią kolejową lub drogą wodną; pojazdy przeznaczone do użytku w atmosferach potencjalnie wybuchowych nie są wykluczone; 8) projektowania i konstruowania systemów zawierających zamierzony, kontrolowany proces spalania, dopóki nie mogą one działać jak źródła zapłonu w atmosferach potencjalnie wybuchowych.
Przedmowa do Normy Europejskiej 4 Wprowadzenie 5 1 Zakres normy 6 2 Powołania normatywne 7 3 Terminy i definicje 7 4 Ocena ryzyka 7 4.1 Postanowienia ogólne 7 4.2 Identyfikacja zagrożeń wybuchem 8 4.2.1 Postanowienia ogólne 8 4.2.2 Właściwości palne 8 4.2.3 Przebieg wybuchu 9 4.2.4 Prawdopodobieństwo wystąpienia niebezpiecznej atmosfery wybuchowej 9 4.3 Identyfikacja zagrożenia zapłonem 10 4.3.1 Postanowienia ogólne 10 4.3.2 Właściwości zapłonowe 10 4.3.3 Prawdopodobieństwo wystąpienia efektywnych źródeł zapłonu 10 4.4 Szacowanie możliwych skutków wybuchu 11 5 Możliwe źródła zapłonu 11 5.1 Gorące powierzchnie 11 5.2 Płomienie i gorące gazy (łącznie z gorącymi cząstkami) 12 5.3 Uderzenia mechaniczne, tarcie i ścieranie 13 5.4 Urządzenia i komponenty elektryczne 13 5.5 Prądy błądzące, katodowa ochrona przed korozją 13 5.6 Elektryczność statyczna 14 5.7 Wyładowania atmosferyczne 14 5.8 Fale elektromagnetyczne o częstotliwości radiowej (RF) od 104 Hz do 3 × 1011 Hz 14 5.9 Fale elektromagnetyczne od 3 × 1011 Hz do 3 × 1015 Hz 15 5.10 Promieniowanie jonizujące 15 5.11 Fale ultradźwiękowe 15 5.12 Sprężanie adiabatyczne i fale uderzeniowe 16 5.13 Reakcje egzotermiczne, łącznie z samozapaleniem się pyłów 16 6 Zmniejszanie ryzyka 17 6.1 Zasady podstawowe 17 6.2 Unikanie lub zmniejszenie ilości niebezpiecznej atmosfery wybuchowej 18 6.2.1 Parametry procesowe 18 6.2.2 Projektowanie i konstruowanie urządzeń, systemów ochronnych i komponentów 19 6.3 Przestrzenie zagrożone 20 6.4 Wymagania dotyczące projektowania i konstruowania urządzeń, systemów ochronnych i komponentów w celu uniknięcia efektywnych źródeł zapłonu 21 6.4.1 Postanowienia ogólne 21 6.4.2 Gorące powierzchnie 22 6.4.3 Płomienie i gorące gazy 23 6.4.4 Uderzenia mechaniczne, tarcie i ścieranie 24 6.4.5 Urządzenia i komponenty elektryczne 24 6.4.6 Prądy błądzące i katodowa ochrona przed korozją 24 6.4.7 Elektryczność statyczna 25 6.4.8 Wyładowania atmosferyczne 26 6.4.9 Fale elektromagnetyczne o częstotliwości radiowej (RF) od 104 Hz do 3 × 1011 Hz 27 6.4.10 Fale elektromagnetyczne od 3 × 1011 Hz do 3 × 1015 Hz 27 6.4.11 Promieniowanie jonizujące 28 6.4.12 Fale ultradźwiękowe 28 6.4.13 Sprężanie adiabatyczne i fale uderzeniowe 29 6.4.14 Reakcje egzotermiczne, łącznie z samozapaleniem się pyłów 30 6.5 Wymagania dotyczące projektowania i konstruowania urządzeń, systemów ochronnych i komponentów w celu zmniejszenia skutków wybuchu 30 6.6 Postanowienia dotyczące środków awaryjnych 31 6.7 Podstawy systemów pomiarowych i nadzorowania zapobiegających wybuchowi i stanowiących zabezpieczenia przed wybuchem 31 7 Informacje dotyczące użytkowania 32 7.1 Postanowienia ogólne 32 7.2 Informacje dotyczące przekazania do eksploatacji, konserwacji i napraw, mające na celu zapobieganie wybuchowi 33 7.3 Kwalifikacje i szkolenie 33 Załącznik A (informacyjny) Informacja dotycząca stosowania narzędzi w atmosferach potencjalnie wybuchowych 34 Załącznik B (informacyjny) Szczelność urządzeń 35 B.1 Postanowienia ogólne 35 B.2 Normalna szczelność 35 B.3 Podwyższona szczelność 36 Załącznik C (normatywny) Procedura weryfikacji wartości progowej ultradźwięków w cieczach 37 Załącznik D (informacyjny) Istotne zmiany techniczne wprowadzone w niniejszym dokumencie w porównaniu z poprzednim wydaniem dokumentu 39 Załącznik ZA (informacyjny) Powiązanie niniejszej Normy Europejskiej z zasadniczymi wymaganiami dyrektywy UE 2014/34/UE, które mają zostać uwzględnione 41 Załącznik ZB (informacyjny) Powiązanie niniejszego dokumentu z zasadniczymi wymaganiami dyrektywy 2006/42/WE, które mają zostać uwzględnione 42 Bibliografia 43
Norma w języku angielskim.
Zastępuje PN-EN 1127-1:2011 wersja polska, PN-EN 1127-1:2011 wersja angielska
Wprowadza EN 1127-1:2019 - IDT
Keywords: Atmosfery wybuchowe; Zagrożenie wybuchowe; Normy; Zapobieganie wybuchom