Agresja w okresie dorastania - Bandura, Albert; Walters, Richard H.; Czapów, Czesław (Warszawa : Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1968)
Książka Alberta Bandury i Richarda H . Waltersa zawiera sprawozdanie z badań maj ących na celu określenie czynników antyspołecznej agresji tkwiących w oddziaływaniu rodziny amerykańskiej na osobowość dorastających chłopców. Sądzę jednak, że sprawozdanie to ważne jest także dla tych wszystkich, którzy interesują się problemem antyspołecznej agresji występującej na gruncie polskim. Po pierwsze dlatego, że autorzy przedstawiają twierdzenia, które reprezentują dość wysoki szczebel ogólności. Po drugie, twierdzenia te dotyczą zagadnie1'1, których rozwiązanie posiada niebagatelną wartość teoretyczną: autorzy starają się ukazać rozwojowe rezultaty lęku zwią zanego z zależnością oraz pozytywną kore lację zachodzącą między tego rodzaju lękiem a agresją oraz słabością mechanizmów wewnętrznej kontroli, opaitej na antycypacji uczucia winy. Po trzecie zaś - Bandura i Walters ustanowili nie tylko w aspekcie teoretycznyn1, ale i metodologicznyn1 nowy standard naukowych osiągnięć, dotyczących poznania czynników i mechai1izmów rozwoju dziecka; są to osiągnięcia, które nie mogą pozostać niezauważone. W swojej książce Bandura i Walters zajmują się antyspołeczną agresją stanowiącą rezultat praktyk wychowawczych i stosunków rodzinnych występujących w rodzinach nierozbitych, zintegrowanych, żyjących w niedest.tuktywnym środowisku społecznyn1 i dalekich od konfliktu z nakazami prawa i obyczaju. Autorzy ujawniają więc źródła antyspołecznej agresji i przestępczości młodzieży, które sprawiają, że te zaburzenia w zachowaniu szerzą się także wtedy, kiedy zai1ikają środowiska profesjonalnej przestępczości, regiony nędzy, zaniedbania i społecznej dezorganizacji. Czyni to książkę Bandu'ry i Waltersa szczególnie cenną dla każdego polskiego badacza zaangażowanego w walkę z wykolejeniem i przestępczością młodzieży. Łatwo bowiem zauważyć, że walka ta w coraz większej mierze staje się - i będzie się stawać - walką z wykolejeniem i przestępczością, przej awianą przez młodzież żyjącą w normalnych warunkach społecznych i ekonomicznych. Z drugiej zaś strony wiemy, iż przestępczość nieletnich i młodo cianych coraz bardziej i powszechniej staje się przestępczością o wyraź nych akcentach irracjonalnej agresji.
Bibliogr., ind.